Πουλιά της Ελλάδας

O Βουνοδεντροβάτης (Certhia familiaris)

Τα πουλιά της Ελλάδας
Βουνοδεντροβάτης (Certhia familiaris) σε Σημύδα, Φρακτό Ροδόπης
Πατήστε για μεγέθυνση

×

Τα πουλιά της Ελλάδας
Βουνοδεντροβάτης (Certhia familiaris) σε Σημύδα, Φρακτό Ροδόπης

Ο Βουνοδεντροβάτης (Certhia familiaris) έχει πολλά κοινά χαρακτηριστικά με τον ξάδερφό του, τον Καμποδεντροβάτη (Certhia brachydactyla): μακρύ και κυρτό ράμφος που τους επιτρέπει να ανασύρουν έντομα από τις σχισμές των φλοιών, ισχυρά δάκτυλα και νύχια, που τους βοηθούν να κινούνται στους κορμούς σε όλες τις κατευθύνσεις, μακριά και δύσκαμπτη ουρά για να στηρίζονται σε κάθετη θέση στον κορμό και καφετιά σχέδια που τους κάνουν αόρατους πάνω στα κωνοφόρα. Επιπλέον, τα δυο είδη μοιράζονται την ίδια ευρωπαϊκή κατανομή, μέσα στην οποία είναι «καθιστικά» - μένουν δηλαδή στην ίδια περιοχή όλο το χρόνο.

Στο πεδίο, ο μόνος τρόπος να ξεχωρίσουν τα δύο είδη είναι το διαφορετικό κελάηδημα και η υψομετρική κατανομή, που έχει μικρή επικάλυψη, με τον Βουνοδεντροβάτη να επιβεβαιώνει το ελληνικό όνομά του και να ενδημεί πιο κοντά στο δασοόριο.

Τα πουλιά της Ελλάδας
Βουνοδεντροβάτης (Certhia familiaris) σε Ρόμπολο, Βάλια Κάλντα

Στην Ευρώπη, και τα δυο είδη ζουν από τα πολύ χαμηλά υψόμετρα μέχρι το ορεινό δάσος, με τον Βουνοδεντροβάτη να εκτείνεται πάντα σε μεγαλύτερα υψόμετρα.

Και οι δύο δεντροβάτες έχουν μια πολύ χαρακτηριστική τακτική αναζήτησης τροφής: ξεκινούν από τη βάση ενός δέντρου και αφού εξετάσουν με μια γρήγορη ελικοειδή άνοδο όλο τον κορμό, εξάγοντας ενδεχομένως μέσα από τις ραγάδες του φλοιού ένα άτυχο έντομο, πετούν αμέσως στη βάση του επόμενου δέντρου και συνεχίζουν σε όλη τη συστάδα. Αμφότερα είναι μοναχικά πουλιά, εξαιρετικά δυσδιάκριτα μέσα στη σκοτεινιά του δάσους και το μόνο που τους προδίδει είναι οι μεταλλικές φωνούλες τους, που μόλις ακούγονται στην ησυχία του βουνού.

Το όνομα του γένους, Certhia, προέρχεται από μια αναφορά του Αριστοτέλη σε κάποιο δασόβιο πουλί με το όνομα «κέρθιος». Το όνομα του είδους επισημαίνει ότι πρόκειται για ένα κοινό είδος με ευρύτατη εξάπλωση. Στην Ελλάδα, πάνως ο Βουνοδεντροβάτης δεν είναι καθόλου κοινός - είναι πολύ πιο ασυνήθης από τον Καμποδεντροβάτη και ζει και αναπαράγεται μόνο στην ανώτερη ζώνη του ορεινού δάσους.

Ο Βουνοδεντροβάτης τρέφεται με διάφορα ασπόνδυλα, κυρίως έντομα, ακάρεα και σκουλήκια. Είναι μάλλον αδιάφορος στην ανθρώπινη παρουσία. Περνάει το Χειμώνα μοναχικά στο δάσος, αλλά στις βαρυχειμωνιές της Βόρειας Ευρώπης έχει παρατηρηθεί ότι πολλοί Βουνοδεντροβάτες μαζεύονται σε καλυμένες θέσεις - σχισμές κορμών, κενά τοίχων, καμινάδες - και επιβιώνουν χάρη στην αμοιβαία θερμότητα.

Κείμενα: Απ. Καλτσής
Φωτογραφίες: Τ. Αδαμακόπουλος

topoguide.momeece

ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Φωτογραφίες και περιγραφές των σημαντικότερων πουλιών της Ελλάδας περιλαμβάνονται στους οδηγούς που αποκτώνται μέσα από την εφαρμογή topoguide.momeece.

Το topoguide.momeece είναι διαθέσιμο για συσκευές Android από το Play Store της Google topoguide.momeece.

Το topoguide.momeece είναι επίσης διαθέσιμο για συσκευές iOS (iPhone και iPad) από το App Store της Apple topoguide.momeece.

Κάθε περιοχή περιέχει έναν πλούσιο οδηγό στη γεωγραφία, τη φύση και τον πολιτισμό της περιοχής και παρέχει ενεργητική πλοήγηση κατά μήκος δεκάδων πεζοπορικών και ορειβατικών διαδρομών.